Siyaset

AKP’nin Yeni Anayasa niyeti: Yeniden kuruluş, din devleti, Erdoğan cumhuriyeti


Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın AKP Genel Başkanı olarak video konferansla katıldığı il kongrelerinde yaptığı konuşmada yeni bir anayasayı tartışma vaktinin geldiği ifadeleriyle başlayan yeni anayasa tartışmalarında iktidar kanadından yapılan açıklamalar zihinlerin gerisindeki gerçek niyeti de ortaya çıkarmaya başladı.

Önce darbe anayasalarının tamamıyla gündemden çıkması için bu öneriyi gündeme getirdiğini söyleyen Erdoğan, daha sonraki açıklamasında bu kez Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin (CHS) kalıcı şekilde güçlendirilmesi ve takviye edilmesi amacıyla yeni anayasa gerektiğini savundu.

Son olarak 10 Şubat’taki AKP grup toplantısında ise bu kez ‘Tüm partilere, sivil toplum kuruluşlarına, üniversitelere, medya mensuplarına, akademisyenlere sesleniyorum. Gelin sivil bir anayasayı hep birlikte yapalım. 2023’te, Cumhuriyetin yüzüncü yılına yeni bir anayasayla gidelim’ çağrısını yaptı. Erdoğan’ın bu sözleri bir anda siyasi kulislerde CHP, HDP, İYİ Parti ve diğer muhalefet partileriyle birlikte masaya oturma düşüncesi olarak algılandı. 

Ancak aynı konuşmanın ilerleyen satırlarında bu kez çağrı yaptığı ana muhalefet partisini ‘faşist ve terör destekçisi’ diyerek suçlarken, lideri Kemal Kılıçdaroğlu’nu  ‘karikatür gibi adamcağız’ olarak nitelendirdi. HDP’yi terör örgütünün siyasi uzantısı, İYİ Parti’yi terör örgütleriyle irtibatlı diye suçladı. Boğaziçi üniversitesine rektör atamasını protesto eden öğretim üyelerini provokatör, öğrencileri ise terörist ve ‘gayri milli’ olmakla itham etti.

Dolayısıyla Erdoğan’ın bir anda ortaya attığı yeni anayasa yapma önerisinin kendi kafasındaki bir anayasayı yapma projesi olduğu ve kimse ile birlikte masaya oturma niyetinin bulunmadığı büyük ölçüde netleşti. Buna karşılık daha uzunca süre yeni anayasayı gündemde tutarak toplumda tartıştırmayı hedeflediği, yeni anayasa tartışmaları üzerinden de yine ayrışma, kamplaşma, çatışma süreçlerini canlandırmayı planlandığı anlaşılıyor.

Nitekim önce iktidara yakın gazetelerde bazı yazarlar Erdoğan’ın ortaya attığı anayasa fikrinin bir tür ‘yeniden kuruluş anayasası’ olarak öngörüldüğünü yazdı. Bunu teyit eden açıklama ise AKP Grup Başkanvekili Cahit Özkan’dan geldi. Özkan hazırlanacak anayasa metninin devletin ve sistemin yeniden kurulması, dizayn edilmesini içeren bir yeniden kuruluş anayasası olacağını açıkladı.

Bir anda gelen tepkiler ve 2023’te 100’üncü yılı kutlanacak Cumhuriyet’in yıkılmak istendiği eleştirileri üzerine Özkan sözlerinin yanlış anlaşıldığını aslında Cumhuriyetin kuruluşundaki değerlere dönülmesini ifade etmek istediğini savundu. 

100 yıl önce dünyanın en güçlü devletlerine karşı istiklal ve istikbal için milletçe topyekun bir mücadele verildiğini, mücadele sonucunda ‘Cumhuriyetle taçlandırılan yeni Türkiye’nin kurulduğunu’ kaydeden AKP’li Özkan şunları söyledi:

“Milletçe verdiğimiz bu mücadele sonucunda Cumhuriyetimizle taçlandırdığımız yeni Türkiye’mizi kurduk. Ancak 100 yıllık bir çınar olan Cumhuriyetimiz, darbe ve vesayet girişimleriyle maalesef kuruluş ve kurtuluş değerlerinden, o maddi ve manevi değerlerden uzaklaştırılmıştır. AKP olarak 20 yıldır her alanda gerçekleştirilen reformlarla bu darbeci ve vesayetçi zihniyetle mücadele ettik. 

Darbeyi de mandacıları da tarihin tozlu raflarına kaldırdık. Yeniden Kuruluş Anayasası ile kastımız; yenileyici bir ruhla, geçmişin birikimini dikkate alarak ve o kuruluşumuzda bizi bir arada tutan maddi ve manevi değerleri yeniden hayata geçirmek suretiyle, geniş katılımlı yeni anayasa yapma talebidir. Amacımız, Cumhuriyetimizi el birliğiyle modern geleceğe daha güçlü şekilde taşımaktır. Böylesi bir anayasa, aziz milletimize olan bir borcumuzdur ve inşallah 83 milyon hep birlikte yerine getireceğiz.”

Ancak bu kez gerçek niyeti açık eden bir başka çıkış, AKP Merkez Karar ve Yönetim Kurulu (MKYK) üyesi Ayhan Oğan’dan geldi. Katıldığı televizyon programında; “Şimdi biz yeni bir devlet kuruyoruz, beğenin beğenmeyin bu yeni devletin kurucu lideri Tayyip Erdoğan’dır” diyen Oğan’a tepkiler yağdı. 

Muhalefet sözcüleri iktidarın hedefinin cumhuriyeti yıkıp, tek adam devleti kurmak olduğu yönünde eleştiriler karşısında da Oğan geri adım atmadı. İkinci kurtuluş mücadelesi verildiğini ve halkın devletinin kurulacağını savunan AKP’li Oğan, bu yeni devleti kuracak kişinin de Erdoğan olacağını savundu. AKP MKYK üyesi ve Sivil Alan Platformu Başkanı Oğan gelen tepki ve eleştiriler üzerine resmi sosyal paylaşım hesabından şu açıklamayı yaptı:

“16 Nisan itibariyle yeni bir süreç başlamıştır. Bunu engellemeye kimsenin gücü yetmeyecektir. Siyasi tarih bunu şöyle yazacaktır: Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk, kurucu partisi CHP’dir. İkinci kurtuluş, Türkiye’nin tam bağımsız, halkın devleti olarak dizayn edildiği, kurumsal yapıya kavuştuğu sürecin lideri de Recep Tayyip Erdoğan ve onun yanında saf tutan siyasi liderlerdir. Ve o kurtuluşun partisi de AK Parti’dir. Sözlerim gayet açık ve nettir, siyaset bilimi diye bir şey var, kimse bunun üstünü örtüp inkar edemez. Klavye üzerinden Twitter’dan sosyal medyadan vatan kurtaran aciz yaratıklar bize saldırıyor. Kimse bizim vatanseverliğimizi test etmeye kalkışmasın. 15 Temmuz gecesi tanklar havalimanını kuşattığında halkla direnmek varken kaçıp giden CHP liderini sorgulayın!”

CHP Genel Başkan Yardımcısı Yasemin Öney Cankurtaran ise Oğan’ın sözlerine hiçbir AKP yöneticisi ve sözcüsünden tepki ya da yorum gelmediğine dikkat çekerek; “Yeni devlet kurduğunuza göre bu devletin ismini, dilini, başkentini de açıklayın da bilelim. Yeni devletinizin adı Yeni Türkiye mi? Yeni Osmanlı mı yoksa RTE yani Recep Tayyip Erdoğan Cumhuriyeti mi? Yönetim şekli cumhuriyet mi yoksa sultanlık mı? Bir an önce açıklarlarsa tebaalarını meraktan kurtarmış olurlar?” açıklamasını yaptı.

CHP’li Cankurtaran sözlerini şöyle sürdürdü; “FETÖ’nün kadrolaşarak yıkmaya çalıştığı devleti şimdi Oğan yıktıklarını söyleyerek övünüyor. Bu bir suçtur. AKP’den Oğan’a yönelik tepki gelmediğine göre demek ki bu görüşlere katılıyorlar. O zaman biz de diyoruz ki sizin o seçim hileleri, kumpaslar ve soruşturmalarla kurmaya çalıştığınız uyduruk devletinizin bir seçim kaybetmelik canı var. İlk seçimde devletiniz doğmadan gömülecek. Bu sefer YSK’da sizi kurtaramayacak”

Meclisteki sayısal gücü yeni bir anayasa yapma ya da referanduma götürecek oyla meclisten geçirmeye yetmeyen AKP+MHP ittifakı anlaşıldığı şekilde bu tartışmayı ortaya atıp, alevlendirerek, siyasi, dini, etnik kimlik ve İslami inanç ekseninde yaygınlaştırarak yeni gerilimler, ayrışma ve kutuplaşmalarla çözülmeye yüz tutan seçmen tabanını bir arada tutmaya çalışacak. 

Geçtiğimiz temmuz ayında müzeden camiye dönüştürülerek yeniden ibadete açılan Ayasofya’ya Cumhurbaşkanı Erdoğan’a bağlı Diyanet İşleri Başkanlığı (DİB) tarafından ‘Baş İmam’ olarak atanan Prof. Mehmet Boynukalın’ın paylaşımları ve yarattığı sert tartışmalar bunun işareti. Baş İmam Boynukalın anayasadaki laiklik ilkesinin kaldırılmasını gündeme getirerek, “1921 ve 24 anayasalarında devletin dini İslam’dı ve laiklik yoktu. Cumhuriyet fabrika ayarlarına dönsün. #AnayasadaİslamOlsun” mesajını paylaştı. Gelen tepkiler üzerine de Boynukalın, “Anayasa’da var olan vesayetin en büyüğü bazı kanunların değiştirilmesinin teklif dahi edilememesidir. Hâkimiyet kayıtsız şartsız milletinse milletin anayasasını istediği zaman değiştirme hakkına sahip olması gerekir. Milletin böyle bir hakkı yoksa o zaman hâkimiyet milletin değil” dedi. 

İktidar kanadında da tepki çeken Boynukalın’ın bu açıklamaları üzerine muhalefet partileri Adalet Bakanı ve Cumhuriyet Savcılarının niye sessiz kaldığını sorgularken, yeni anayasa gündemiyle iktidarın neyi hedeflediğinin de artık apaçık ortaya çıktığını öne sürdüler.

Dolayısıyla Erdoğan’ın zaten demokratik-özgürlükçü-çağdaş bir anayasa talebinin olmayacağının en baştan bilindiğini, AKP sözcülerine, grup başkanvekillerine, iktidara yakın din adamlarına, ilahiyatçılara yaptırılan açıklamalarla yaratılmak istenen tartışmaların, kaos-kargaşa ortamının da gizlenen gerçek niyeti tartışmaya fırsat vermeyecek şekilde ortaya koyduğunu savunan muhalefet, anayasa oyununa gelmemeyi öngörüyor.

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu